Rehber

Kablo Endüstrisinde Zırh Sacı: Özellikleri, Üretim Süreçleri ve CHY Çelik Avantajı

Rehber
CHY Mühendislik Ekibi

Kablo Zırh Sacı Nedir ve Neden Kritiktir?

Enerji iletim ve dağıtım kablolarında mekanik koruma katmanı olarak görev yapan zırh sacı (armor strip/tape), kablonun dış çevresel etkilere – darbe, ezilme, kemirgen hasarı, toprak basıncı ve kimyasal korozyon – karşı dayanıklılığını sağlayan en kritik yapısal bileşendir. Özellikle yeraltı enerji kabloları, denizaltı güç kabloları ve endüstriyel tesis içi kablolama sistemlerinde zırh sacı kullanılmadan üretim yapılması teknik olarak mümkün değildir.

Türkiye kablo sektörü, yılda yaklaşık 800.000 ton bakır ve alüminyum iletkenli kablo üretmektedir. Bu üretimin önemli bir kısmında galvanizli veya siyah tavlı çelik şerit kullanılmaktadır. CHY Çelik Servis Merkezi, kablo üreticilerine hassas rulo dilme teknolojisiyle mikron düzeyinde toleranslı zırh bandı tedarik etmektedir.

Zırh Sacında Kullanılan Çelik Kaliteleri ve Standartlar

Uluslararası kablo standartları (IEC 60502, BS 6346, TS 3550) zırh malzemesinin mekanik ve kimyasal özelliklerini detaylı olarak tanımlar:

Çelik Kalitesi	Çekme Dayanımı (MPa)	Akma Dayanımı (MPa)	Uzama (%)	Kaplama	Kullanım Alanı
DC01 (EN 10130)	270–410	≤ 280	≥ 28	Galvaniz / Çıplak	Genel amaçlı LV kabloları
S235JR (EN 10025)	360–510	≥ 235	≥ 26	Galvaniz	MV/HV yeraltı kabloları
DD11 (EN 10111)	≤ 440	≤ 340	≥ 22	Galvaniz / Siyah	Ağır sanayi ve maden kabloları
AISI 304 Paslanmaz	515–690	≥ 205	≥ 40	Çıplak	Kimyasal ortam ve denizaltı

Galvaniz Kaplama Kalınlığı ve Korozyon Performansı

Zırh sacının korozyon ömrü, doğrudan galvaniz kaplama kalınlığı ile ilişkilidir. EN ISO 1461 standardına göre:

Sac Kalınlığı (mm)	Min. Kaplama (g/m²)	Min. Kaplama (µm)	Beklenen Ömür (yıl)*
0,5 – 0,8	100	14	8–12
0,8 – 1,5	200	28	15–20
1,5 – 3,0	275	39	20–30
3,0 – 5,0	395	55	30–40+

* Normal atmosfer koşullarında (C2-C3 korozyon kategorisi)

Zırh Sacı Boyutları ve Toleranslar

Kablo üreticilerinin sarım makinelerinde sorunsuz çalışabilmesi için zırh bandının boyutsal toleransları kritik öneme sahiptir:

Parametre	Standart Aralık	CHY Toleransı	Sektör Ortalaması
Kalınlık	0,2 – 1,5 mm	±0,02 mm	±0,05 mm
Genişlik	6 – 125 mm	±0,1 mm	±0,3 mm
Çapak (Burr)	–	≤ 5% kalınlık	≤ 10% kalınlık
Düzlemsellik	–	≤ 2 mm/m	≤ 5 mm/m
Rulo İç Çapı	508 mm	400/508/610 mm	508 mm

CHY Çelik Hassas Dilme Süreci

Zırh sacı üretiminde hassas rulo dilme (precision slitting) kalite belirleyici aşamadır:

Hammadde Girişi: Gelen master rulolar spektrometre analizi, kalınlık ölçümü ve yüzey muayenesinden geçirilir.
Rulo Açma: Hidrolik mandrel ile rulo gerilim kontrollü olarak açılır.
Doğrultma: 17 silindirli leveler hattında iç gerilmeler giderilir ve düzlemsellik sağlanır.
Dilme: Karbür bıçaklı dilme hattında ±0,02 mm toleransla istenilen genişlikte bantlar kesilir.
Çapak Kontrolü: Her dilme sonrası çapak yüksekliği dijital mikrometre ile ölçülür.
Sarım: Gerilim kontrollü sarıcı ile tek tip sarım sağlanır.
Paketleme: Endüstriyel paketleme ile nem ve oksidasyon koruması sağlanır.

Kablo Zırhı Tipleri: Bant vs. Tel

Özellik	Çelik Bant Zırh (STA)	Çelik Tel Zırh (SWA)
Yapı	Sarmal sarılmış düz bant	Yuvarlak veya profil tel örgü
Uygun Gerilim	LV – MV (1–36 kV)	LV – HV (1–132 kV)
Mekanik Koruma	Orta (ezilme)	Yüksek (darbe + çekme)
Esneklik	Yüksek	Düşük
Maliyet	Düşük	Yüksek
CHY Ürün	Galvanizli çelik şerit	–

Endüstri Standartları ve Sertifikasyonlar

IEC 60502-1/2: 1 kV – 30 kV arası güç kabloları yapısal gereksinimleri
BS 6346 / BS 5467: İngiltere pazarı PVC/XLPE kablo standartları
TS 3550 / TS EN 60502: Türkiye ulusal kablo standartları
EN 10130 / EN 10111: Soğuk haddelenmiş çelik şerit kalite standartları
EN ISO 1461: Sıcak daldırma galvaniz kaplama standartı

Sektör İçgörüleri: Türkiye Kablo Pazarı

Türkiye, Avrupa kablo üretiminde ilk 3 sırada yer almaktadır. Yıllık ihracat hacmi 2 milyar USD seviyesini aşmıştır. Yeraltı şebeke yatırımları ve yenilenebilir enerji projeleri, zırhlı kablo talebini yılda ortalama %8–10 artırmaktadır.

Bu büyümede stratejik tedarik ve stok yönetimi, üreticiler için kritik rekabet avantajı sağlamaktadır. CHY Çelik, JIT (Just-In-Time) teslimat modeli ile kablo fabrikalarının hat durdurma riskini minimize eder.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

S: Zırh sacı için minimum sipariş miktarı nedir?
C: CHY Çelik olarak 5 tondan başlayan siparişler kabul edilmektedir. Teklif formumuz üzerinden detaylı bilgi alabilirsiniz.

S: Galvanizli ve siyah zırh sacı arasındaki fiyat farkı nedir?
C: Galvaniz kaplama, ton başına yaklaşık %12–18 ek maliyet getirir ancak korozyon ömrünü 3–5 kat artırır.

S: Dar bant (6 mm) dilme yapabiliyor musunuz?
C: Evet, CHY Çelik dilme hatları 6 mm genişliğe kadar ±0,1 mm toleransla çalışabilmektedir.

S: Hangi rulo iç çaplarında teslimat yapıyorsunuz?
C: Standart 508 mm ile birlikte 400 mm ve 610 mm iç çap seçenekleri mevcuttur.

Teknik detaylar ve güncel fiyat bilgisi için teklif talep edin veya e-kataloğumuzu inceleyin.